Đặc thù Giới ở Việt Nam và bản sắc dân tộc

Đặc thù Giới ở Việt Nam và bản sắc dân tộc

Trong lịch sử phát triển của xã hội Việt Nam, người phụ nữ Việt Nam đã và đang khẳng định vai trò và địa vị quan trọng bằng những đóng góp to lớn của họ trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước. Nghiên cứu về Phụ nữ và Giới ở Việt Nam sẽ góp phần không nhỏ trong việc xây dựng và phát triển lực lượng này, khi phụ nữ vừa được coi là mục tiêu phát triển xã hội, cũng là một nhân tố quan trọng có tầm quyết định của phát triển xã hội. Khi nhắc đến nhà khoa học đầu tiên nghiên cứu về phụ nữ Việt Nam, người ta thường nói đến Nhà dân tộc học Lê Thị Nhâm Tuyết, tác giả của cuốn sách Phụ nữ Việt Nam qua các thời đại. Đây là công trình nghiên cứu về phụ nữ Việt Nam kinh điển, cuốn cẩm nang của mọi nhà khoa học nghiên cứu về phụ nữ Việt Nam. Cuốn sách được xuất bản lần đầu vào năm 1972, được dịch và xuất bản bằng tiếng Trung trước khi xuất bản bằng tiếng Việt, và sau đó ngay lập tức được dịch và xuất bản sang tiếng Pháp và tiếng Anh, được xem là công trình khoa học đầu tiên ở Việt Nam ghi dấu ấn quan trọng, khởi đầu lĩnh vực nghiên cứu phụ nữ, nghiên cứu giới, cuốn sách được đông đảo giới học giả trong nước và trên thế giới tìm đọc. Gs. Trần Văn Giàu nhận xét khi duyệt bản thảo sáchVề mặt khoa học, thi nó (cuốn sách này) đã sưu tầm một số tài liệu lớn nhất về phụ nữ Việt Nam, lựa chọn và hệ thống tới mức độ nhất định. (Nếu được xuất bản) thi rất may, chúng ta sẽ có một quyển sách lợi ich không nhỏ, cũng như Gs. Vũ Khiêu đánh giá cuốn sách đã nghiên cứu về phụ nữ Việt Namkhá toàn diện và sâu sắc và cuốn sách khi xuất bản đã gây tiếng vang trong giới nghiên cứu. Nhằm mục đích tập hợp lại một cách hệ thống những công trình nghiên cứu của nhà khoa học hàng đầu về nghiên cứu Phụ nữ và Giới ở Việt Nam, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu với bạn đọc cuốn sách 6 “Đặc thu Giới ở Việt Nam va bản sắc dân tộc”. Cuốn sách này bao gồm những nghiên cứu của Bà Lê Thị Nhâm Tuyết từ những năm 60 của thế kỷ trước đến nay, trong thời gian Bà công tác tại Ủy ban Khoa học Xã hội Việt Nam (nay là Viện Khoa học Xã hội Việt Nam): từ Viện Sử học (1964-1967), đến Viện Dân tộc học (1967-1983), và Trung tâm nghiên cứu Phụ nữ (nay là Viện Gia đình và Giới) (1983-1993); cho đến khi sáng lập và điều hành Trung tâm nghiên cứu Giới, Gia đình và Môi trường trong Phát triển (CGFED). Những bài viết đều thể hiện quan điểm nghiên cứu xuyên suốt cả sự nghiệp khoa học của Bà, đó là: vì quyền con người của phụ nữ. Do nội dung đa dạng của các chủ đề nghiên cứu, các bài viết trong sách này được sắp xếp theo thứ tự thời gian mà các tư liệu được công bố. Đó là những báo cáo đã được trình bày ở các hội thảo khoa học trong và ngoài nước, hoặc đã được đăng trong các sách và tạp chí chuyên ngành xung quanh những nét hết sức đặc thù về ảnh hưởng nhiều mặt của phong tục-tập quán, của chính sách xã hội, của những biến động x. hội, những thay đổi văn hoá, môi trường, đến sức khoẻ người phụ nữ, đến hạnh phúc gia đình và vị thế xã hội của họ. Có những vấn đề tác giả đề cập đến từ cách đây nửa thế kỷ vẫn mới mẻ và đang được đặt ra trong xã hội Việt Nam đương đại như các vấn đề: phong tục tập quán, hủ tục, văn hóa truyền thống, các chức năng gia đình, bạo lực gia đình, giáo dục mầm non, v.v…

 

Với sự phân tích và lập luận sắc sảo, sâu sắc, văn phong biểu cảm, giản dị, trong sáng, dễ hiểu và đầy ắp những tư liệu phong phú, sinh động, được thu thập công phu bằng những phương pháp nghiên cứu dân tộc học điền dã từ mọi vùng miền trong cả nước, nhiều bài viết trong sách có thể là hình mẫu cho các nhà nghiên cứu trẻ về phương pháp nghiên cứu, tinh thần say mê khoa học và phong cách làm việc tận tâm, chính xác, tỉ mỉ. Chúng tôi hy vọng cuốn sách sẽ là tài liệu tham khảo bổ ích không những với các nhà nghiên cứu, mà còn với đông đảo độc giả quan tâm đến những vấn đề Giới và Phụ nữ. Mặc dù đã cố gắng nhưng chúng tôi vẫn chưa thể tập hợp được đầy đủ tất cả những bài viết và công trình nghiên cứu của Bà như mong muốn. Chúng tôi thành thật mong bạn đọc thông cảm và thứ lỗi.

 

Nhân dịp cuốn sách được ra mắt bạn đọc, chúng tôi xin trân trọng cảm ơn các cơ quan: Tạp chí Dân tộc học (Viện Dân tộc học – Viện Khoa học Xã hội Việt Nam) và Phòng Thông tin – Tư liệu (Thư viện Quốc gia Hà Nội) đã tạo điều kiện thuận lợi cho chúng tôi trong quá trình thu thập tư liệu. Chúng tôi xin chân thành cảm ơn PGs. Ts. Hoàng Bá Thịnh – Chủ nhiệm Bộ môn Giới và Gia đình, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), người đã luôn ủng hộ, khuyến khích và động viên chúng tôi trong quá trình xây dựng cuốn sách này. Chúng tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn chân thành đến các cán bộ CGFED, đặc biệt là nhóm cán bộ của Ban Tư liệu CGFED do Nhà nghiên cứu trẻ Phạm Thị Minh Hằng – Phó Giám đốc CGFED – là trưởng nhóm, trong một thời gian dài đã nhiệt tình tham gia vào việc thu thập tài liệu và đánh máy lại từng trang bản thảo viết tay của những bài viết và công trình nghiên cứu. Việc tổ chức thu thập tư liệu để xuất bản cuốn sách này như một biểu hiện lòng yêu mến, kính trọng và biết ơn của Trung tâm nghiên cứu Giới, Gia đình và Môi trường trong Phát triển (CGFED) đối với tác giả, Bà Lê Thị Nhâm Tuyết, người sáng lập CGFED, người thầy vô cùng kính yêu của tập thể các cán bộ trung tâm, người bao năm qua đã truyền lại một cách kiễn nhẫn và không hề mệt mỏi cho thế hệ trẻ chúng tôi những kinh nghiệm nghiên cứu, phong cách lao động khoa học trung thực, nghiêm túc, đặc biệt là định hướng cho các nhà khoa học trẻ biết say mê hết mình cho sự nghiệp khoa học về phụ nữ, vì phụ nữ!

Trung tâm nghiên cứu Giới, Gia đình và Môi trường trong Phát triển (CGFED)

 

Hãy bình luận cho:

Đặc thù Giới ở Việt Nam và bản sắc dân tộc